การอัดเสียงและถอดความประชุมภายในบริษัทด้วย AI มักไม่ต้องขอความยินยอมตาม PDPA แต่ต้องแจ้งให้ผู้เข้าประชุมรู้ก่อนเสมอ แนวทางการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลเกี่ยวกับ AI ของ สคส. ซึ่งเผยแพร่บนเว็บไซต์เมื่อ 7 ต.ค. 2026 และประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อ 2 พ.ย. 2026 ยกตัวอย่าง "การบันทึกวิดีโอการประชุมออนไลน์ของทีมงานภายในบริษัท" ว่ามักเข้าข่ายฐานประโยชน์โดยชอบด้วยกฎหมาย เช่น ให้คนที่ลาป่วยดูย้อนหลังหรือใช้ทำรายงานการประชุม ฐานนี้ไม่ต้องขอความยินยอม แต่องค์กรยังต้องประเมินประโยชน์โดยชอบด้วยกฎหมาย (LIA) แจ้งวัตถุประสงค์ตามมาตรา 23 และเคารพสิทธิคัดค้าน แนวทางเดียวกันเตือนว่าความยินยอมควรเป็นทางเลือกสุดท้าย และถ้าขอความยินยอมแล้วถูกปฏิเสธ จะเปลี่ยนไปอ้างฐานประโยชน์โดยชอบด้วยกฎหมายสำหรับกิจกรรมเดิมไม่ได้ ด้านเครื่องมือ Microsoft Teams มีนโยบายให้ผู้เข้าประชุมกดยินยอมก่อนถูกบันทึก แต่ปิดไว้เป็นค่าเริ่มต้น ผู้ดูแลระบบต้องเปิดเอง และ ChatGPT ระบุว่าปลั๊กอิน Meetings ไม่แจ้งหรือขอความยินยอมจากผู้เข้าประชุมคนอื่นแทนผู้ใช้ บทความนี้มีตารางเทียบฐานทางกฎหมาย การตั้งค่าของเครื่องมือ และแม่แบบข้อความแจ้งก่อนเริ่มอัด
ข้อมูลตรวจจากแนวทาง AI ของ สคส. พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล และหน้าช่วยเหลือของ Microsoft, Google และ OpenAI เมื่อ 3 พ.ย. 2026 แนวทางของ สคส. ระบุเองว่าไม่มีสภาพบังคับตามกฎหมาย บทความนี้ไม่ใช่คำปรึกษากฎหมาย
ประชุมแบบไหนใช้ฐานอะไร
| สถานการณ์ | ฐานที่มักใช้ | สิ่งที่ต้องทำ |
|---|---|---|
| ประชุมทีมภายในบริษัท อัดไว้ให้คนที่ไม่ได้เข้าดูย้อนหลังหรือทำรายงาน | ประโยชน์โดยชอบด้วยกฎหมาย ตามตัวอย่างในแนวทาง สคส. | ทำ LIA แจ้งก่อนเริ่มอัด และให้คัดค้านได้ |
| ประชุมกับลูกค้าหรือคู่ค้าภายนอก | ต้องประเมินเป็นกรณี | แจ้งก่อนเริ่ม ระบุวัตถุประสงค์และระยะเวลาเก็บ |
| สัมภาษณ์ผู้สมัครงานหรือประชุมเรื่องวินัยพนักงาน | ต้องประเมินเป็นกรณีและระวังเป็นพิเศษ | ปรึกษา DPO หรือฝ่ายกฎหมายก่อน เพราะอาจมีข้อมูลสุขภาพหรือข้อมูลอ่อนไหวอื่น |
| นำไฟล์ที่อัดไว้ไปใช้วัตถุประสงค์ใหม่ เช่น ฝึกโมเดล AI | ต้องประเมินใหม่ | แนวทาง สคส. ให้แจ้งวัตถุประสงค์ใหม่ ปรับปรุงบันทึกรายการกิจกรรมการประมวลผล หรือทำให้ไม่ระบุตัวบุคคล |
เสียงเป็นข้อมูลชีวภาพไหม PDPA มาตรา 26 นิยามข้อมูลชีวภาพว่าเป็นข้อมูลจากเทคโนโลยีที่ใช้ระบุตัวบุคคล ไฟล์เสียงหรือข้อความถอดเสียงทั่วไปจึงเป็นข้อมูลส่วนบุคคลทั่วไป แต่ถ้านำเสียงไปใช้ยืนยันหรือระบุตัวผู้พูด อาจเข้าข่ายข้อมูลอ่อนไหวที่ต้องได้ความยินยอมโดยชัดแจ้ง ข้อสรุปนี้เป็นการอ่านนิยามของเรา สคส. ยังไม่ได้ระบุเรื่องนี้กับการประชุมโดยตรง
ส่งรายงานการประชุมเข้า AI สาธารณะ แนวทางของ สคส. ยกตัวอย่างพนักงานที่นำรายงานภายในที่ระบุตัวบุคคลไปให้ Generative AI สาธารณะสรุป ว่าเป็นการประมวลผลในนามองค์กร องค์กรจึงต้องมีมาตรการควบคุม (นโยบาย AI สำหรับองค์กรไทย)
เครื่องมือแต่ละตัวทำอะไรให้ และไม่ทำอะไร
| เครื่องมือ | สิ่งที่มีให้ | สิ่งที่องค์กรต้องทำเอง |
|---|---|---|
| Microsoft Teams | นโยบาย Require participant agreement for recording and transcription เมื่อเปิด ผู้เข้าประชุมถูกปิดไมค์และกล้องจนกด Yes ถ้าตอบ No จะเข้าแบบดูอย่างเดียว และคำตอบบันทึกใน attendance report | นโยบายนี้ปิดเป็นค่าเริ่มต้น ผู้ดูแลต้องเปิดให้ผู้จัดประชุมที่ต้องการ |
| Google Meet | ฟีเจอร์ Take notes for me ช่วยจดสรุปการประชุม | ภาษาที่รองรับ ณ 3 พ.ย. 2026 ไม่มีภาษาไทย ประชุมภาษาไทยจึงยังใช้ไม่ได้ |
| ChatGPT ปลั๊กอิน Meetings | จดสรุปการประชุมออนไลน์หรือในห้องโดยไม่มีบอตเข้าร่วม (beta บน macOS แผน Pro และ Business) | OpenAI ระบุว่าปลั๊กอินไม่แจ้งหรือขอความยินยอมจากผู้เข้าประชุมคนอื่นแทนผู้ใช้ ผู้ใช้ต้องบอกทุกคนเอง |
การเลือกเครื่องมือสรุปประชุมที่รองรับภาษาไทยดูที่AI สรุปการประชุมและร่างรายงาน
แม่แบบข้อความแจ้งก่อนเริ่มอัด
ข้อความแจ้งที่ดีตอบห้าเรื่องในประโยคสั้นๆ คือ อัดอะไร เพื่ออะไร ใครเห็น เก็บนานเท่าไร และถ้าไม่ต้องการต้องทำอย่างไร
"ประชุมนี้จะบันทึกเสียงและถอดความด้วย [ชื่อเครื่องมือที่บริษัทอนุมัติ] เพื่อทำรายงานการประชุมและให้คนที่ไม่ได้เข้าดูย้อนหลัง ไฟล์เปิดให้เฉพาะผู้ได้รับเชิญ และเก็บ [ระยะเวลา] ถ้าท่านใดไม่ต้องการให้บันทึกส่วนของท่าน แจ้งได้ก่อนเริ่มหรือทางแชท"
| ขั้น | ใครทำ |
|---|---|
| ทำ LIA สำหรับการบันทึกประชุมภายในหนึ่งครั้ง ใช้ได้กับประชุมแบบเดียวกัน | DPO หรือฝ่ายกฎหมาย |
| ระบุการบันทึกประชุมในประกาศความเป็นส่วนตัวสำหรับพนักงาน | HR และ DPO |
| เลือกเครื่องมือที่อนุมัติ และตั้งค่าการขอความยินยอมสำหรับประชุมที่มีคนนอก | IT |
| กำหนดระยะเวลาเก็บไฟล์และสิทธิ์การเข้าถึง | IT และเจ้าของงาน |
| พูดข้อความแจ้งตอนเริ่มประชุมทุกครั้ง | ผู้จัดประชุม |
แม่แบบประเมินผลกระทบดูที่แม่แบบ DPIA สำหรับโครงการ AI ตามแนวทาง สคส. และภาพรวมการใช้ AI กับ PDPA ดูที่PDPA กับการใช้ AI
สิ่งที่บทความนี้ยังไม่ตอบ
การที่ผู้เข้าประชุมคนหนึ่งอัดเสียงโดยไม่บอกผู้อื่นผิดกฎหมายอาญาหรือไม่ เป็นคำถามที่เรายังไม่ได้ตรวจตัวบทให้ครบ จึงไม่สรุปในบทความนี้ องค์กรควรกำหนดในนโยบายว่าการอัดทุกครั้งต้องแจ้ง ซึ่งตอบโจทย์ทั้งด้าน PDPA และความไว้วางใจในทีม
แหล่งอ้างอิง
- แนวทางการดำเนินการด้านการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลเกี่ยวกับการพัฒนาและการใช้งานเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ สคส. (ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 143 ตอนพิเศษ 261 ง 2 พ.ย. 2569)
- Personal Data Protection Act B.E. 2562 (English translation) สคส.
- Participant agreement for recording and transcription Microsoft Learn
- Take notes for me in Google Meet Google
- The Meetings plugin in ChatGPT OpenAI
อ่านต่อ
ถ้าจะอบรมพนักงานให้ใช้ AI สรุปประชุมอย่างถูกต้อง ดูหลักสูตร AI Governance และ Responsible AI