เครือข่าย AI champion คือกลุ่มพนักงานในแต่ละทีมที่ใช้ AI กับงานได้ดี และเป็นด่านแรกที่เพื่อนร่วมทีมมาถาม ทำให้การใช้งานอยู่ต่อได้หลังวิทยากรกลับไปแล้ว เครือข่ายที่อยู่รอดมีห้าองค์ประกอบ คือ เลือกคนจากสามเกณฑ์ (คนที่เพื่อนมาถามอยู่แล้ว ทำงานหน้างานจริง และอยากทำ) ให้บทบาทสี่อย่าง จัดเวลาให้จริง มีผู้สนับสนุนระดับผู้บริหาร และ มีจังหวะประชุมกับเก็บ feedback ที่ตายตัว แนวทางการนำ Copilot เข้าองค์กรของ Microsoft แนะนำแนวเดียวกัน ตั้งแต่การมี executive sponsor ไปจนถึงจังหวะเก็บ feedback ทุกสองสัปดาห์ ทุกเดือน และทุกไตรมาส บทความนี้มีแม่แบบคัดเลือก champion วาระประชุมรายเดือน และสัญญาณว่าเครือข่ายกำลังจะตาย
เลือกใคร: ไม่ใช่คนเก่งเทคโนโลยีที่สุด
เกณฑ์ที่ใช้ได้ผลมีสามข้อ เรียงตามความสำคัญ
- คนที่เพื่อนร่วมทีมมาถามอยู่แล้ว ไม่ว่าจะถามเรื่องอะไร คนที่คนอื่นกล้าถามคือคนที่ควรถือบทบาทนี้ champion ที่เก่งแต่ไม่มีใครกล้าถามไม่มีประโยชน์
- คนที่ทำงานหน้างานจริงของแผนกนั้น champion ต้องรู้ว่างานของแผนกเป็นอย่างไร เพราะคำถามส่วนใหญ่ไม่ใช่ "เครื่องมือใช้ยังไง" แต่คือ "งานนี้ควรใช้ตรงไหน"
- คนที่อยากทำ บทบาทที่ถูกสั่งจะหมดไฟในเดือนที่สอง
Microsoft แนะนำในแนวเดียวกันว่า ให้เลือกผู้ใช้ที่มีกระบวนการหรือแผนกร่วมกัน และพร้อมเริ่มใช้ก่อนคนอื่น ส่วนจำนวน Microsoft ไม่ได้กำหนดสัดส่วนไว้ คำแนะนำของเราคืออย่างน้อยหนึ่งคนต่อทีมที่มีผู้ใช้ตั้งแต่สิบคนขึ้นไป และไม่ควรเลือกเฉพาะทีมไอที เพราะเครือข่ายที่มีแต่ไอทีจะตอบคำถามเชิงเครื่องมือได้ แต่ตอบคำถามเชิงงานไม่ได้
แม่แบบคัดเลือก champion
| เกณฑ์ | คำถามที่ใช้คัด | สัญญาณว่ายังไม่ใช่ |
|---|---|---|
| คนในทีมมาถามอยู่แล้ว | สามเดือนที่ผ่านมา เพื่อนร่วมทีมมาถามเรื่องงานคนนี้บ่อยแค่ไหน | เก่งแต่คนไม่กล้าถาม หรือตอบแบบทำให้คนถามรู้สึกผิด |
| ทำงานหน้างานจริง | ยกตัวอย่างงานประจำของแผนกที่คิดว่า AI ช่วยได้มาสองงาน | ตอบได้แต่เรื่องเครื่องมือ ไม่ผูกกับงานของแผนก |
| อยากทำ | ถ้าต้องใช้เวลาสองถึงสี่ชั่วโมงต่อสัปดาห์ช่วงสามเดือนแรก รับได้ไหม | รับเพราะหัวหน้าสั่ง หรือไม่มีเวลาจริง |
| หัวหน้าเห็นชอบ | หัวหน้าโดยตรงจะลดงานอื่นให้และเขียนบทบาทนี้ลงเป้าหมายรายไตรมาสไหม | หัวหน้ามองเป็นงานอาสา ไม่ลดงานให้ |
| ทำแบบฝึกหัดได้ดีและช่วยเพื่อน | ระหว่างอบรมรุ่นแรก ทำแบบฝึกหัดเสร็จและช่วยคนข้าง ๆ หรือไม่ | ทำของตัวเองเสร็จเร็วแต่ไม่สนใจคนอื่น |
ให้ทำอะไร: บทบาทสี่อย่าง
- ตอบคำถามแรก เป็นด่านแรกที่เพื่อนร่วมทีมถามได้ภายในวันเดียวกัน คำถามที่ตอบไม่ได้ส่งต่อไปยังทีมกลาง
- เก็บตัวอย่างที่ได้ผล รวบรวมคำสั่งและวิธีทำงานที่ใช้ได้จริงของทีมไว้ในที่เดียว เดือนละไม่กี่ชิ้นก็พอ
- ทดลองก่อน เมื่อองค์กรเพิ่มเครื่องมือหรือฟีเจอร์ champion ลองกับงานจริงก่อนแล้วสรุปให้ทีม
- ส่งสัญญาณกลับ บอกทีมกลางว่าอะไรติดขัด อะไรที่นโยบายไม่ชัด อะไรที่ต้องอบรมซ้ำ
สิ่งที่ champion ไม่ควร เป็น คือฝ่ายสนับสนุนเทคนิคเต็มเวลา หรือคนที่ต้องรับผิดชอบผลงานของคนอื่น และไม่ควรเป็นคนตัดสินแทนนโยบายว่าข้อมูลไหนป้อนได้ (โครงนโยบายการใช้ AI พร้อมแม่แบบ 1 หน้า)
เวลาและผู้สนับสนุน: ต้องจัดสรรจริง ไม่ใช่ขอความร่วมมือ
คำแนะนำของเราคือ บทบาทนี้ใช้เวลาประมาณสองถึงสี่ชั่วโมงต่อสัปดาห์ในสามเดือนแรก และลดลงหลังจากนั้น ถ้าหัวหน้าไม่ได้ลดงานอื่นให้ champion จะเลือกงานที่ถูกวัดผล ไม่ใช่งานที่ถูกขอความร่วมมือ
สิ่งที่ต้องมีคือ หัวหน้าโดยตรงรับรู้และเห็นชอบ บทบาทถูกเขียนไว้ในเป้าหมายรายไตรมาส และมีการยอมรับที่มองเห็นได้ เช่น การพูดถึงในที่ประชุม หรือโอกาสเรียนระดับถัดไปก่อนคนอื่น ในระดับองค์กร Microsoft แนะนำให้แต่งตั้ง executive sponsor ตั้งแต่ขั้นวางแผน ในมุมของเรา ผู้สนับสนุนคนนี้คือคนที่ทำให้เวลาของ champion ไม่ถูกตัดเมื่องานประจำยุ่ง
พื้นที่และจังหวะของเครือข่าย
พื้นที่กลาง Microsoft แนะนำให้องค์กรขนาดใหญ่ตั้งชุมชนใน Viva Engage ส่วนองค์กรขนาดกลางและเล็กใช้ Microsoft Teams องค์กรที่ใช้เครื่องมืออื่นใช้ห้องแชตที่มีอยู่ได้เช่นกัน หลักคือมีที่เดียวสำหรับแชร์ตัวอย่าง ถามคำถาม และเก็บคำตอบ
ประชุมรายเดือน เดือนละครั้ง ชั่วโมงเดียว วาระตายตัว
- แต่ละคนเล่าตัวอย่างที่ได้ผลหนึ่งชิ้นจากทีมตัวเอง
- คำถามที่ตอบไม่ได้ในเดือนนั้น และใครจะไปหาคำตอบ
- เครื่องมือหรือฟีเจอร์ใหม่ที่ควรลอง และใครลอง
- ตัวเลขการใช้งานของแต่ละทีม ดูเพื่อรู้ ไม่ใช่เพื่อจัดอันดับ
เก็บ feedback เป็นจังหวะ คู่มือสำหรับ champion ของ Microsoft แนะนำสามจังหวะ คือ คำถามข้อเดียวทุกสองสัปดาห์ แบบสำรวจห้านาทีทุกเดือน (เช่น Viva Pulse หรือ Forms) และการทบทวนเชิงลึก 30 นาทีทุกไตรมาส ช่องทางเก็บมีทั้งแชต Teams การประชุม standup ช่องใน Teams และการคุยตัวต่อตัวกับคนที่ใช้หนักและคนที่ยังไม่เชื่อ จากนั้นบันทึก feedback ลงที่เดียวโดยติดป้ายตามหัวข้อ ได้แก่ การเขียนคำสั่ง ความแม่นยำ เวลาที่ประหยัด ความเชื่อใจ ช่องว่างของการอบรม และปัญหาทางเทคนิค แยกว่าเป็นเรื่องครั้งเดียวหรือเกิดซ้ำ แล้วปิดวงด้วยสรุปสั้น ๆ แบบ "เราได้ยินอะไร / เราทำอะไรไปแล้ว" ที่บอกหนึ่งถึงสามสิ่งที่ทำจริง
| จังหวะ | รูปแบบ | ใครทำ | ผลที่ได้ |
|---|---|---|---|
| ทุกสองสัปดาห์ | คำถามข้อเดียว ใช้เวลาตอบไม่ถึงนาที | champion ถามในทีมตัวเอง | เห็นปัญหาเร็วก่อนสะสม |
| ทุกเดือน | แบบสำรวจห้านาที + ประชุม champion หนึ่งชั่วโมง | ทีมกลางส่งแบบสำรวจ champion พาเข้าประชุม | ตัวอย่างที่ได้ผล คำถามค้าง และรายการสิ่งที่จะลอง |
| ทุกไตรมาส | ทบทวนเชิงลึก 30 นาที | ทีมกลางกับผู้ใช้กลุ่มตัวอย่าง | ตัดสินใจเรื่องอบรมซ้ำ นโยบาย และเครื่องมือ |
| หลังทุกรอบ | สรุป เราได้ยินอะไร / เราทำอะไรไปแล้ว | ทีมกลาง ส่งผ่าน champion | คนเห็นว่า feedback มีผล จึงให้ต่อ |
ทีมกลางที่ดูแลเครือข่ายอาจเป็น L&D ฝ่ายไอที หรือสำนักผู้บริหาร ขอแค่มีคนหนึ่งคนที่ถือปฏิทินและตามงาน
สัญญาณว่าเครือข่ายกำลังจะตาย
- ประชุมรายเดือนถูกเลื่อนสองครั้งติด
- champion ตอบคำถามช้ากว่าสองวัน เพราะไม่มีเวลา
- ไม่มีตัวอย่างใหม่เข้ามาสามเดือน
- คำถามเดิมวนกลับมาจากทีมเดิม แปลว่าไม่มีที่เก็บคำตอบ
- ทีมให้ feedback แล้วไม่เคยเห็นสรุปว่าองค์กรทำอะไรต่อ คนจะเลิกให้ feedback
ทุกข้อแก้ได้ถ้าเห็นเร็ว ข้อที่แก้ยากที่สุดคือข้อเวลา ซึ่งต้องกลับไปที่หัวหน้าโดยตรงและผู้สนับสนุนระดับผู้บริหาร
เครือข่ายกับการอบรมทำงานร่วมกันอย่างไร
ในโปรแกรมอบรมองค์กร เราแนะนำให้ระบุ champion ตั้งแต่รุ่นแรกจากคนที่ทำแบบฝึกหัดได้ดีและช่วยเพื่อนในห้อง (ข้อสุดท้ายในแม่แบบคัดเลือก) แล้วให้กลุ่มนี้เข้าหลักสูตรระดับถัดไปก่อนคนอื่น ดูลำดับในแผนพัฒนาทักษะ AI 12 เดือน และสามสัปดาห์แรกหลังอบรม หรือคุยกับเราเรื่องการอบรมในองค์กรที่วางเครือข่ายนี้ไว้ตั้งแต่ต้น
แหล่งอ้างอิง
- Plan — Microsoft Adoption Microsoft (executive sponsor การเลือก champion และผู้ใช้กลุ่มแรก พื้นที่ชุมชนใน Viva Engage หรือ Teams)
- Microsoft Copilot feedback guide for Champions Microsoft (จังหวะเก็บ feedback การติดป้ายหัวข้อ และการปิดวงแบบ What we heard / What we did)
อ่านต่อ
บทความอื่นในหัวข้อกลยุทธ์ AI ในองค์กร · อบรม Microsoft 365 Copilot ให้องค์กร · ทำไมโครงการ AI ถึงหยุดกลางทาง