AI แปลเอกสารงานไทย-อังกฤษได้ดีพอสำหรับงานภายใน แต่เอกสารที่ยื่นราชการต้องมีคำแปลที่มีคนรับรอง Claude, Microsoft Copilot, ChatGPT และ Gemini แปลได้ทั้งคู่ภาษา ที่ต่างกันคือการรับไฟล์ Google แปลภาษาแปลไฟล์ได้ถึง 10MB หรือ 300 หน้า Microsoft Translator แปลไฟล์ภาษาไทยได้ และทั้งสองตัวไม่แปลไฟล์ PDF ที่เป็นภาพสแกน ส่วน Claude รับ PDF ได้ถึง 1,000 หน้าแต่อ่านภาพในไฟล์เฉพาะ PDF ไม่เกิน 100 หน้า สำหรับเอกสารราชการ พ.ร.บ.วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง มาตรา 26 กำหนดให้เอกสารภาษาต่างประเทศที่ยื่นต่อเจ้าหน้าที่ต้องมีคำแปลภาษาไทยที่รับรองความถูกต้อง และกฎกระทรวง พ.ศ. 2540 ระบุว่าใครรับรองได้ เช่น คนไทยที่จบปริญญาตรีจากหลักสูตรที่สอนด้วยภาษานั้น ไทยไม่มีใบอนุญาตนักแปลทางการ และกรมการกงสุลรับคำแปลจากผู้แปลทั่วไป ถ้าผู้แปลลงนามรับรอง และตั้งแต่ 10 ก.พ. 2569 ต้องแนบสำเนาบัตรประจำตัวของผู้แปลด้วย AI จึงช่วยร่างคำแปลได้ แต่คนที่ลงนามต้องอ่านเทียบต้นฉบับเองและรับผิดชอบคำแปลนั้น บทความนี้มีตารางเครื่องมือ ตารางว่าหน่วยงานไหนต้องการคำแปลแบบไหน แม่แบบคำสั่งแปลพร้อมรายการศัพท์ และเช็กลิสต์ตรวจคำแปล
ข้อมูลเครื่องมืออ่านจากหน้าช่วยเหลือทางการของ Anthropic, Microsoft, OpenAI และ Google ส่วนกฎหมายอ่านจากฉบับของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาและหน้าทางการของกรมการกงสุล กรมพัฒนาธุรกิจการค้า และสำนักงานศาลยุติธรรม ตรวจเมื่อ 13 พ.ย. 2026 บทความนี้ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย
เครื่องมือแต่ละตัวแปลเอกสารได้แค่ไหน
| เครื่องมือ | รับไฟล์ | ข้อจำกัดที่ต้องรู้ | ภาษาไทย |
|---|---|---|---|
| Claude | PDF, DOCX, XLSX, CSV, TXT, HTML และอื่น ๆ ไฟล์ละไม่เกิน 500MB ไม่เกิน 20 ไฟล์ต่อแชต PDF ไม่เกิน 1,000 หน้า | อ่านภาพ แผนภูมิ และกราฟิกเฉพาะใน PDF ไม่เกิน 100 หน้า ไฟล์ที่ไม่ใช่ PDF อ่านเฉพาะข้อความ ไม่มีปุ่มแปลเฉพาะ ใช้การสั่งด้วยข้อความ สร้างไฟล์ Word หรือ PDF ใหม่จากคำแปลได้ | Anthropic ระบุว่าใช้ได้ในภาษาที่ไม่อยู่ในตารางทดสอบ ตารางไม่มีภาษาไทย |
| Microsoft Word, Outlook และ Translator | Word แปลทั้งเอกสารเป็นสำเนาใหม่ทางเมนู Review แล้ว Translate · Translator แปลไฟล์ได้หลายชนิดโดยรักษารูปแบบเดิม | PowerPoint และ Excel แปลเฉพาะข้อความที่เลือก · Translator ไม่แปล PDF สแกนและภาพสำหรับภาษาไทย · ไม่พบเอกสารว่า Copilot ใน Word แปลทั้งไฟล์ | Translator รองรับภาษาไทยสำหรับข้อความและไฟล์ Copilot ระบุไทยในภาษาที่รองรับ |
| ChatGPT | DOCX, PDF, XLSX, PPTX และอื่น ๆ ไฟล์ละไม่เกิน 512MB อ่านทั้งข้อความและภาพใน PDF | แผน Free อัปโหลดได้ 3 ไฟล์ต่อวัน · หน้า ChatGPT Translate แปลข้อความ เสียง และภาพถ่าย ไม่ได้ระบุว่ารับไฟล์เอกสาร | ChatGPT Translate มีภาษาไทยทั้งต้นทางและปลายทาง |
| Google แปลภาษาและ Gemini | Google แปลภาษาบนเว็บรับ .docx, .pdf, .pptx, .xlsx ไม่เกิน 10MB และ PDF ไม่เกิน 300 หน้า · แอป Gemini ไม่เกิน 10 ไฟล์ต่อคำสั่ง ไฟล์ละ 100MB | Google แปลภาษาไม่แปลข้อความในภาพและหน้า PDF สแกน · เมนูแปลเอกสารใน Google Docs เป็นฟีเจอร์แยกจาก Gemini | มีภาษาไทย และ Gemini ในแผงด้านข้างของ Docs ใช้ภาษาไทยได้แล้ว |
เรื่องไฟล์สแกน เอกสารไทยจำนวนมากเป็น PDF ที่สแกนจากกระดาษ เครื่องมือแปลไฟล์ของ Google และ Microsoft ไม่แปลหน้าแบบนี้ ต้องใช้เครื่องมือที่อ่านภาพได้ หรือแปลงเป็นข้อความก่อน แล้วตรวจตัวสะกดภาษาไทยที่อ่านจากภาพทุกครั้ง เพราะความผิดจากขั้นอ่านภาพจะติดไปถึงคำแปล
ประชุมสดข้ามภาษา
- Microsoft Teams คำบรรยายแปลสด รองรับภาษาไทยทั้งภาษาที่พูดและภาษาที่แปล ใช้ได้กับ Teams Premium หรือ Microsoft Copilot แบบ add-on และต้องมีใบอนุญาตแค่ผู้จัดประชุม ผู้เข้าร่วมทุกคนใช้คำบรรยายแปลได้
- Teams Interpreter (แปลเสียงพูดเป็นเสียงพูด) ยังไม่รองรับภาษาไทย ตอนนี้รองรับ 9 ภาษา เช่น อังกฤษ จีน ญี่ปุ่น และเกาหลี
- Google Meet แปลคำบรรยายจากและเป็นภาษาไทยได้ในแผน Business Standard ขึ้นไป และการแปลเสียงพูดก็มีภาษาไทย ใช้ได้ 90 นาทีต่อการประชุมในแผนอย่าง Google AI Pro และ Business Standard
ข้อมูลที่ใส่เข้าไปแปล
| เครื่องมือ | บัญชีส่วนตัว | บัญชีองค์กร |
|---|---|---|
| Claude | ใช้ฝึกโมเดลเฉพาะเมื่อผู้ใช้เปิดการอนุญาต (Model Improvement) | ไม่ใช้ฝึกโมเดลโดยค่าเริ่มต้น |
| Microsoft Copilot | บัญชีส่วนตัวถูกใช้ฝึกโมเดลเป็นค่าเริ่มต้น ปิดได้ในเมนูความเป็นส่วนตัว และไฟล์ที่อัปโหลดอยู่ในข้อมูลที่ใช้ฝึกแบบลบข้อมูลระบุตัว | บัญชีงานได้ enterprise data protection prompt ไม่ถูกใช้ฝึกโมเดลพื้นฐาน |
| ChatGPT | แชร์ข้อมูลเพื่อพัฒนาโมเดลเป็นค่าเริ่มต้น ปิดได้ที่ Data controls · หน้า ChatGPT Translate แจ้งว่าแชตอาจถูกตรวจและใช้พัฒนาโมเดล | Business, Enterprise และ Edu ไม่ใช้ฝึกโมเดลโดยค่าเริ่มต้น |
| Gemini | ควบคุมด้วยการตั้งค่า Keep Activity ปิดแล้วยังเก็บแชตไว้ 72 ชั่วโมง | ใน Google Workspace ไม่ใช้ฝึกโมเดลนอกโดเมนขององค์กรโดยไม่ได้รับอนุญาต |
ก่อนวางเอกสารลงเครื่องมือแปล ให้ปกปิดชื่อ เลขบัตรประชาชน และเลขบัญชี ข้อมูลอ่อนไหวตาม PDPA มาตรา 26 เช่น ข้อมูลสุขภาพ ไม่ควรใส่เครื่องมือ AI ทั่วไปเลย และเครื่องมือส่วนใหญ่ประมวลผลบนเซิร์ฟเวอร์ต่างประเทศ ซึ่งมาตรา 28 มีเงื่อนไขกำกับ วิธีปกปิดข้อมูลแบบไทยอยู่ในเช็กลิสต์ข้อมูลก่อนใส่ AI
เมื่อไรต้องมีคำแปลรับรอง
| ยื่นที่ | กฎ | ใครแปลหรือรับรองได้ |
|---|---|---|
| หน่วยงานราชการทั่วไป | พ.ร.บ.วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง มาตรา 26: เอกสารภาษาต่างประเทศต้องมีคำแปลภาษาไทยที่รับรองความถูกต้อง ภายในเวลาที่เจ้าหน้าที่กำหนด | กฎกระทรวง พ.ศ. 2540 ข้อ 1: คนไทยที่จบปริญญาตรีขึ้นไปจากหลักสูตรที่สอนด้วยภาษานั้น อาจารย์มหาวิทยาลัยที่สอนภาษานั้น สถานทูตหรือสถานกงสุลต่างประเทศในไทย หรือสถานทูตหรือสถานกงสุลไทยในต่างประเทศ |
| กรมพัฒนาธุรกิจการค้า (จดทะเบียนบริษัท) | ระเบียบการจดทะเบียนห้างหุ้นส่วนและบริษัท พ.ศ. 2561 ข้อ 20: เอกสารภาษาต่างประเทศต้องมีคำแปลภาษาไทย และผู้แปลรับรองตามกฎหมายวิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง | ตามกฎกระทรวง พ.ศ. 2540 ข้างบน |
| ศาล (คดีแพ่ง) | ป.วิ.พ. มาตรา 46 วรรคสาม: เอกสารภาษาต่างประเทศที่ส่งศาล ศาลสั่งให้ทำคำแปลทั้งฉบับหรือเฉพาะส่วนสำคัญ โดยมีคำรับรอง | มาตรานี้ไม่ได้กำหนดว่าใครต้องเป็นผู้รับรอง |
| กรมการกงสุล (นิติกรณ์คำแปล) | ผู้แปลลงคำรับรองและลงนาม ตั้งแต่ 10 ก.พ. 2569 ต้องแนบสำเนาบัตรที่ราชการออกให้และยังไม่หมดอายุ เจ้าหน้าที่ตรวจคำแปลเทียบต้นฉบับ | คู่มือสำหรับประชาชนระบุว่าแปลจากสถาบันหรือร้านแปลได้ และบุคคลทั่วไปแปลได้ หน้าหลักการแปลแนะนำว่าผู้แปลควรมีสัญชาติไทยหรือจบปริญญาตรีด้านภาษาไทย |
| ใบอนุญาตทำงานของคนต่างด้าว | เอกสารภาษาต่างประเทศต้องมีคำแปลภาษาไทยที่รับรองโดยผู้มีใบอนุญาตหรือหน่วยราชการ | หน้าของกรมการจัดหางานไม่ได้นิยามคำว่าผู้มีใบอนุญาต ควรถามสำนักงานที่จะยื่นก่อน |
รายละเอียดคำแปลสำหรับกรมการกงสุล
- หัวกระดาษ เขียนว่า (Translation) หรือ (คำแปล) รูปแบบตรงกับต้นฉบับ แปลเนื้อหาครบ รวมลายมือชื่อและตราประทับ
- คำรับรอง แปลไทยเป็นอังกฤษใช้คำว่า "Certified Correct Translation" แปลอังกฤษเป็นไทยใช้ "รับรองคำแปลถูกต้อง" แล้วลงนาม พร้อมชื่อตัวบรรจงและเบอร์ติดต่อ
- ห้ามมีข้อความโฆษณา หรือข้อความอื่นนอกจากคำรับรองในเอกสารแปล คำแปลจากเครื่องมือที่ใส่ชื่อหรือโลโก้ของผู้ให้บริการจึงต้องลบออกก่อน
- ถ้าหน่วยงานที่ออกเอกสารภาษาไทยทำคำแปลให้ได้ คำแปลที่ยื่นต้องเป็นของหน่วยงานนั้น
ไทยไม่มีใบอนุญาตนักแปลทางการ เราไม่พบกฎหมายที่ตั้งใบอนุญาตหรือทะเบียนนักแปลเอกสาร สถาบันคุณวุฒิวิชาชีพมีคุณวุฒิอาชีพนักแปลไทย-อังกฤษ ระดับ 4 ซึ่งเป็นแบบสมัครใจ สมาคมผู้แปลและล่ามแห่งประเทศไทยเป็นสมาคมเอกชน และทะเบียนของสำนักงานศาลยุติธรรมเป็นทะเบียนล่าม ไม่ใช่นักแปลเอกสาร ผู้ให้บริการที่บอกว่าต้องใช้นักแปลที่มีใบอนุญาตจึงควรถูกถามว่าหมายถึงใบอนุญาตอะไร
AI อยู่ตรงไหนในขั้นตอนนี้ AI ช่วยร่างคำแปลได้เร็ว แต่กฎทุกข้อในตารางผูกความรับผิดชอบไว้กับคนที่ลงนามรับรอง และกรมการกงสุลยังให้เจ้าหน้าที่ตรวจคำแปลเทียบต้นฉบับอีกชั้น ผู้รับรองต้องอ่านเทียบต้นฉบับทุกบรรทัด โดยเฉพาะชื่อเฉพาะ วันที่ ตัวเลข และคำที่มีความหมายทางกฎหมาย
ลิขสิทธิ์ของงานที่แปล
พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537 มาตรา 4 นับการแปลวรรณกรรมเป็นการดัดแปลง และมาตรา 15 ให้สิทธิดัดแปลงเป็นของเจ้าของลิขสิทธิ์แต่ผู้เดียว การแปลงานของผู้อื่นโดยไม่ได้รับอนุญาตจึงเสี่ยงละเมิดตามมาตรา 27 ข้อยกเว้นที่ใช้บ่อยคือมาตรา 7 ซึ่งกำหนดว่ากฎหมาย ระเบียบ ประกาศ คำสั่ง และหนังสือของหน่วยงานรัฐ รวมถึงคำพิพากษา ไม่ใช่งานอันมีลิขสิทธิ์ การแปลกฎหมายไทยเป็นภาษาอังกฤษเพื่อใช้ในบริษัทจึงไม่ติดเรื่องนี้ ส่วนเอกสารของบริษัทอื่น เช่น คู่มือหรือรายงาน ถ้าจะเผยแพร่คำแปลต่อ ให้ขออนุญาตเจ้าของก่อน
สั่งให้ AI แปลให้ได้งาน
Anthropic แนะนำให้ระบุทั้งภาษาต้นทางและปลายทางเมื่อสั่งแปล แม่แบบนี้เพิ่มสิ่งที่ทำให้คำแปลงานใช้ได้จริง คือ ผู้อ่าน ระดับภาษา และรายการศัพท์ขององค์กร
แปลเอกสารที่แนบจากภาษาไทยเป็นภาษาอังกฤษ
ผู้อ่าน: [คู่ค้าต่างชาติ / ผู้บริหารสำนักงานใหญ่ / ลูกค้า]
ระดับภาษา: [ทางการแบบสัญญา / ทางการแบบอีเมลธุรกิจ / อ่านง่าย]
รูปแบบ: คงหัวข้อ ลำดับเลข และตารางตามต้นฉบับ
รายการศัพท์ (ใช้ตามนี้ทุกครั้ง)
| ไทย | อังกฤษ |
| บริษัท ตัวอย่าง จำกัด (มหาชน) | Example Public Company Limited |
| ฝ่ายทรัพยากรบุคคล | Human Resources Department |
| ใบสั่งซื้อ | Purchase Order (PO) |
กติกา
- ห้ามแปลชื่อเฉพาะที่ไม่อยู่ในรายการศัพท์ ให้ทับศัพท์และใส่ [ตรวจ] ต่อท้าย
- คงตัวเลข วันที่ และจำนวนเงินตามต้นฉบับ แปลงปี พ.ศ. เป็น ค.ศ. ในวงเล็บ
- ถ้าประโยคต้นฉบับกำกวม ให้แปลตามความหมายที่เป็นไปได้มากที่สุด แล้วใส่ [กำกวม: ...]
- ท้ายเอกสาร สรุปรายการคำที่ใส่ [ตรวจ] และ [กำกวม] ทั้งหมด
เช็กลิสต์ตรวจคำแปลก่อนใช้
ตัวเลขและชื่อ
[ ] ตัวเลข วันที่ จำนวนเงิน ตรงต้นฉบับทุกจุด (เทียบทีละบรรทัด)
[ ] ชื่อคน ชื่อบริษัท ชื่อหน่วยงาน สะกดตามเอกสารทางการ
[ ] ปี พ.ศ. กับ ค.ศ. แปลงถูก (ต่างกัน 543 ปี)
ความหมาย
[ ] ไม่มีย่อหน้าหรือข้อที่หายไป (นับจำนวนข้อเทียบต้นฉบับ)
[ ] คำทางกฎหมายและคำเฉพาะอุตสาหกรรมตรงรายการศัพท์
[ ] คำที่ AI ใส่ [ตรวจ] หรือ [กำกวม] ได้รับการแก้แล้ว
ข้อมูลและการใช้งาน
[ ] ใช้บัญชีองค์กร และปกปิดข้อมูลส่วนบุคคลก่อนแปล
[ ] ถ้ายื่นราชการ: ผู้ที่มีคุณสมบัติตามกฎกระทรวง พ.ศ. 2540 อ่านเทียบและลงนามรับรอง
[ ] ถ้ายื่นกรมการกงสุล: หัวกระดาษ (Translation) · คำรับรอง · แนบสำเนาบัตรผู้แปล · ไม่มีโลโก้หรือโฆษณา
TRAINIAC ช่วยเรื่องนี้อย่างไร
ทีมที่ทำงานสองภาษาทุกวันใช้ AI แปลได้คุ้มที่สุดเมื่อทั้งทีมใช้รายการศัพท์ชุดเดียวกันและตรวจผลแบบเดียวกัน การอบรมAI สำหรับพนักงานของ TRAINIAC สอนการสั่งงานแบบนี้กับเอกสารจริงของแต่ละฝ่าย องค์กรที่มีทีมต่างชาติดูการอบรม AI ภาษาอังกฤษสำหรับทีมนานาชาติประกอบ และถ้าต้องการให้เราจัดอบรมในองค์กร ดูรูปแบบการอบรมในองค์กร
แหล่งอ้างอิง
- What kinds of documents can I upload to Claude? · Create and edit files with Claude · Multilingual support Anthropic
- Translate text into a different language และ Supported languages for Microsoft Copilot Microsoft Support
- Translator language support และ Document translation overview Microsoft Learn
- Use live captions in Microsoft Teams meetings Microsoft Support และ Interpreter agent in Teams Microsoft Learn
- Uploading files to ChatGPT · Data controls OpenAI Help Center และ ChatGPT Translate OpenAI
- Translate documents Google Translate Help · Translated captions in Google Meet · Speech translation in Google Meet Google Meet Help
- Google Workspace with Gemini language support Google Workspace
- Is my data used for model training? Anthropic · Microsoft Copilot privacy controls Microsoft · Gemini Apps privacy Google
- กฎหมายวิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง (รวม) สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (มาตรา 26 และกฎกระทรวง พ.ศ. 2540)
- ระเบียบสำนักงานทะเบียนหุ้นส่วนบริษัทกลาง ว่าด้วยการจดทะเบียนห้างหุ้นส่วนและบริษัท พ.ศ. 2561 กรมพัฒนาธุรกิจการค้า
- ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง ฉบับที่สำนักงานศาลยุติธรรมเผยแพร่ (มาตรา 46)
- คู่มือสำหรับประชาชน: การนิติกรณ์เอกสาร และ ประกาศเรื่องสำเนาเอกสารประจำตัวผู้แปล กรมการกงสุล
- การขอรับใบอนุญาตทำงานตามมาตรา 63/1 ศูนย์ข้อมูลข่าวสารภาครัฐ
- คุณวุฒิวิชาชีพ นักแปล (ไทย-อังกฤษ) ระดับ 4 สถาบันคุณวุฒิวิชาชีพ
- พระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537 ฉบับรวมของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (มาตรา 4, 7, 15 และ 27)
อ่านต่อ
ดูว่าเครื่องมือแต่ละตัวรองรับภาษาไทยในฟีเจอร์ไหนบ้างได้ในเครื่องมือ AI กับภาษาไทย และถ้างานแปลส่วนใหญ่เป็นอีเมลและเอกสารประจำวัน ดูใช้ AI เขียนอีเมลและเอกสาร