อุตสาหกรรมยานยนต์และชิ้นส่วนในไทยใช้ AI ในสามระดับ คือ ตรวจคุณภาพบนสายการผลิต วางนโยบายการใช้ AI ของพนักงาน และอบรมพนักงานให้ใช้ Generative AI กับงานสำนักงาน จากรายงานประจำปีล่าสุดของผู้ผลิตชิ้นส่วนจดทะเบียนสามแห่ง AAPICO ใช้ "AI Cira Core Camera" ที่ผสาน AI กับ PLC ตรวจชิ้นงานบกพร่องก่อนส่งมอบ และหยุดสายบรรจุเองเมื่อพบของเสีย พร้อมจัดหลักสูตร Generative AI ให้พนักงาน โดยบริษัทลูกผลิตชิ้นส่วนในไทย 12 แห่งมีชั่วโมงอบรมรวม 28,540 ชั่วโมงในปี 2025 สมบูรณ์ แอ๊ดวานซ์ เทคโนโลยี (SAT) ประกาศนโยบายการใช้ AI และกำหนดให้ดิจิทัล AI และวิศวกรรมเป็นขีดความสามารถในยุทธศาสตร์บุคลากร ส่วนไทยสแตนเลย์ระบุว่าในปี 2568 ส่งเสริมให้พนักงานใช้ AI เช่น ChatGPT และ Copilot เป็นผู้ช่วยทำงาน แรงกดดันที่ทำให้เรื่องนี้เร่งขึ้นคือการแข่งขันกับผู้ผลิต EV ซึ่งไทยสแตนเลย์ระบุตรงๆ ในรายงาน บทความนี้มีตารางรายบริษัท งานที่ทีมสำนักงานของโรงงานเริ่มได้ และวิธีวาง AI ให้อยู่ในระบบคุณภาพที่มีอยู่
ข้อมูลบริษัทมาจาก One Report หรือรายงานประจำปีล่าสุด ข้อมูลมาตรการจากข่าวของ BOI และมาตรฐานจาก IATF ตรวจ 3 พ.ย. 2026 ตัวเลขเป็นข้อมูลที่บริษัทเปิดเผยเอง
ผู้ผลิตชิ้นส่วนไทยใช้ AI ทำอะไร
| บริษัท | การใช้ AI ที่เปิดเผย | คนและการอบรม |
|---|---|---|
| AAPICO Hitech | AI Cira Core Camera ผสาน AI กับ PLC ตรวจของเสียก่อนส่งมอบ หยุดสายบรรจุเมื่อพบของเสีย · โรงหล่อในโปรตุเกสใช้ฐานข้อมูลอย่างน้อย 5 ล้านรายการต่อวันกับ AI คุมกระบวนการ | หลักสูตร Introduction to Generative AI และ Generative AI for Enhancing Work Efficiency · ปี 2025 บริษัทลูกผลิตชิ้นส่วนในไทย 12 แห่ง อบรมรวม 28,540 ชั่วโมง พนักงาน 3,038 คน |
| สมบูรณ์ แอ๊ดวานซ์ เทคโนโลยี (SAT) | ประกาศนโยบายการใช้ AI · ให้ความรู้พนักงานเรื่องภัยไซเบอร์ที่ใช้ AI | ยุทธศาสตร์บุคลากรเน้นดิจิทัล AI และวิศวกรรม |
| ไทยสแตนเลย์การไฟฟ้า | ลงทุนหุ่นยนต์อัตโนมัติและ Digital Transformation เพื่อลดช่องว่างต้นทุนกับผู้ผลิต EV จีน | ปี 2568 ส่งเสริมให้พนักงานใช้ ChatGPT และ Copilot เป็นผู้ช่วยทำงาน |
ทั้งสามบริษัทอ้างถึงมาตรฐาน IATF 16949 ในรายงาน ซึ่งเป็นระบบคุณภาพที่ผู้ผลิตชิ้นส่วนยานยนต์ใช้อยู่แล้ว AAPICO ตั้งเป้า zero defect และ AI ที่ตรวจของเสียก็ทำงานภายใต้เป้านั้น
AI กับระบบคุณภาพที่มีอยู่
IATF 16949:2016 ใช้แทน ISO/TS 16949:2009 และ IATF แจ้งว่าฉบับปรับปรุงครั้งที่สองมีแผนเผยแพร่ราวกลางปี 2027 โดยหนึ่งในประเด็นหลักคือ Software Quality Assurance สำหรับซอฟต์แวร์ในผลิตภัณฑ์และกระบวนการผลิต เอกสารของ IATF ไม่ได้กล่าวถึง AI โดยตรง แนวทางที่ปลอดภัยจึงเป็นการวางระบบ AI ตรวจคุณภาพไว้ในระบบคุณภาพเดิม
| ขั้น | สิ่งที่ต้องทำเมื่อใช้ AI ตรวจคุณภาพ |
|---|---|
| ก่อนใช้ | ทดสอบกับชิ้นงานจริงทั้งดีและเสีย บันทึกอัตราที่ AI ตรวจพลาดทั้งสองทาง |
| ระหว่างใช้ | กำหนดว่าคนตรวจซ้ำเมื่อไร และใครมีอำนาจปล่อยชิ้นงานที่ AI ทำเครื่องหมาย |
| เมื่อเปลี่ยนแปลง | ถือการเปลี่ยนโมเดลหรือกล้องเป็นการเปลี่ยนกระบวนการที่ต้องผ่านการอนุมัติ |
| บันทึก | เก็บผลการตรวจและเหตุผลของการตัดสินใจไว้ตรวจย้อนหลังเหมือนเครื่องมือวัดอื่น |
การใช้ AI ในโรงงานภาพรวมดูที่AI สำหรับงานผลิตและปฏิบัติการ
แรงกดดันจาก EV
ข่าวของ BOI เมื่อ 4 ธ.ค. 2024 ระบุว่ามาตรการ EV 3.5 กำหนดให้ผู้ผลิตผลิตรถในประเทศสองคันต่อรถที่นำเข้าหนึ่งคันในปี 2026 และเพิ่มเป็นสามคันในปี 2027 ส่วนสิทธิลดภาษีสรรพสามิตของรถไฮบริดต้องมีระบบช่วยขับขี่ (ADAS) อย่างน้อย 4 ใน 6 ระบบและใช้ชิ้นส่วนหลักที่ผลิตในไทย ผู้ผลิตชิ้นส่วนจึงต้องเพิ่มทั้งประสิทธิภาพของสายการผลิตและความสามารถด้านซอฟต์แวร์และอิเล็กทรอนิกส์ไปพร้อมกัน
งานที่ทีมสำนักงานของโรงงานเริ่มได้ทันที
| งาน | ใครใช้ | ข้อควรระวัง |
|---|---|---|
| สรุปรายงานของเสียและรายงาน 8D | วิศวกรคุณภาพ | ตรวจตัวเลขกับระบบต้นทาง |
| ร่างอีเมลและเอกสารตอบลูกค้า OEM | ฝ่ายขายและบริการลูกค้า | ข้อมูลแบบชิ้นงานของลูกค้าห้ามป้อนเครื่องมือที่ไม่ได้อนุมัติ |
| อ่านและเทียบเงื่อนไขในสัญญาหรือ specification | ฝ่ายจัดซื้อและวิศวกรรม | คนตรวจทุกข้อที่มีผลทางกฎหมายหรือคุณภาพ |
| ทำสไลด์รายงานผู้บริหารจากข้อมูลการผลิต | ฝ่ายวางแผนและผู้จัดการโรงงาน | ระบุแหล่งข้อมูลทุกตัวเลข |
| แปลเอกสารกับบริษัทแม่ญี่ปุ่นหรือจีน | ทุกฝ่าย | ศัพท์เทคนิคต้องตรวจโดยคนที่รู้งาน |
บริษัทในเครือญี่ปุ่นดูเพิ่มที่AI สำหรับบริษัทญี่ปุ่นในไทย
จากงานที่เราทำ
เราสอน AI for Workforce ให้ SPK Motorparts เมื่อ 2 ก.ย. 2026 คะแนนประเมินผู้เรียน 4.96 จาก 5.00 แล้วกลับไปให้คำปรึกษาผู้บริหารเพื่อวาง AI Strategy ขององค์กรเมื่อ 14 ต.ค. 2026 (บันทึกงานอบรมที่ระบุวันที่) ลำดับที่ได้ผลคือให้พนักงานใช้เป็นก่อน แล้วผู้บริหารจึงเลือกงานที่จะลงทุนต่อจากสิ่งที่พนักงานเจอจริง
แหล่งอ้างอิง
- One Report 2025 AAPICO Hitech · One Report 2025 สมบูรณ์ แอ๊ดวานซ์ เทคโนโลยี · รายงานประจำปี 2568 ไทยสแตนเลย์การไฟฟ้า
- Thailand EV Board Approves Extended Production Timeframe for BEV and Inclusion of Mild HEV in Hybrid Incentive Package BOI (4 ธ.ค. 2024)
- About IATF 16949:2016 IATF
อ่านต่อ
ดูหลักสูตรและงานที่เราสอนในอุตสาหกรรมนี้ที่อบรม AI สำหรับอุตสาหกรรมยานยนต์