ต้นทุนรวมสามปีของเครื่องมือ AI (Total Cost of Ownership) สูงกว่าค่าที่นั่งในใบเสนอราคาเสมอ เพราะมีอีกห้าชั้นที่มักไม่อยู่ในตัวเลขแรก คือ ไลเซนส์ฐานที่ต้องมีก่อน ค่าใช้งานที่เกินโควตา ฟีเจอร์ธรรมาภิบาลที่อยู่ในแผนแพงกว่า ราคาที่เปลี่ยนระหว่างสัญญา และค่าอบรมกับดูแลระบบ ตัวอย่างจากหน้าทางการ ณ 3 พ.ย. 2026 Claude Enterprise คิด 20 ดอลลาร์ต่อที่นั่งต่อเดือนบวกค่าใช้งานตามอัตรา API Microsoft Copilot add-on ราคา 30 ดอลลาร์ต้องซื้อบนแผน Microsoft 365 ที่เข้าเกณฑ์ ซึ่ง Microsoft 365 E3 ขึ้นจาก 36 เป็น 39 ดอลลาร์ตั้งแต่ 1 ก.ค. 2026 เมื่อต่อสัญญา ChatGPT Enterprise ที่คิดแบบเครดิตตั้งเพดานการใช้เกินไว้ที่ "No limit" เป็นค่าเริ่มต้น และราคา API ของ Gemini 4 Argon เพิ่มเป็นสองเท่าตั้งแต่ 1 ธ.ค. 2026 ฟีเจอร์อย่าง SCIM, audit log และ Compliance API ของ Claude มีเฉพาะแผน Enterprise องค์กรที่เทียบแค่ค่าที่นั่งจึงอาจเลือกผิด บทความนี้มีตารางต้นทุนห้าชั้น ปฏิทินราคาที่เปลี่ยน และแม่แบบคำนวณต้นทุนสามปีที่ฝ่ายจัดซื้อใช้ได้
ราคาตรวจจากหน้าทางการของ Anthropic, OpenAI, Microsoft และ Google เมื่อ 3 พ.ย. 2026 เป็นดอลลาร์สหรัฐต่อผู้ใช้ต่อเดือนแบบรายปี ไม่รวมภาษี
ต้นทุนห้าชั้นที่อยู่นอกค่าที่นั่ง
| ชั้นต้นทุน | ตัวอย่างจากหน้าทางการ | คำถามที่ต้องถามผู้ขาย |
|---|---|---|
| 1. ไลเซนส์ฐาน | Copilot add-on 30 ดอลลาร์ต้องมีแผน Microsoft 365 ที่เข้าเกณฑ์ เช่น E3 39 ดอลลาร์หรือ E5 60 ดอลลาร์ (ราคาตั้งแต่ 1 ก.ค. 2026) | พนักงานทุกคนมีไลเซนส์ฐานที่เข้าเกณฑ์แล้วหรือยัง |
| 2. ค่าใช้งานเกินโควตา | Claude Enterprise คิดค่าใช้งานตามอัตรา API · ChatGPT Enterprise แบบเครดิตตั้งเพดานใช้เกินเป็น No limit · งานบางประเภทของ Copilot คิดเป็น Copilot Credits | เพดานเริ่มต้นคือเท่าไร และใครตั้งได้ |
| 3. ฟีเจอร์ธรรมาภิบาล | SCIM, audit log, Compliance API และ custom data retention ของ Claude มีเฉพาะแผน Enterprise | ฝ่าย IT และ compliance ต้องใช้ฟีเจอร์ไหน และอยู่ในแผนใด |
| 4. ราคาที่เปลี่ยน | Microsoft 365 suite ขึ้นราคา 1 ก.ค. 2026 เมื่อต่อสัญญา · Gemini API บางรุ่นขึ้นสองเท่าตั้งแต่ ธ.ค. 2026 และ ม.ค. 2027 | ราคาล็อกไว้ตลอดสัญญาหรือไม่ |
| 5. อบรมและดูแล | ไม่มีในหน้าราคาของผู้ขาย | ใครดูแลระบบ และงบอบรมพนักงานมาจากไหน |
ราคาที่นั่งของแต่ละเครื่องมือดูที่เทียบราคา Claude, Copilot, ChatGPT และ Gemini บทนี้เน้นสิ่งที่อยู่นอกตารางนั้น
ค่าใช้งานที่คิดตามปริมาณ
| ผู้ให้บริการ | สิ่งที่คิดตามปริมาณ | การคุมงบ |
|---|---|---|
| Claude Enterprise | ค่าใช้งานตามอัตรา API เช่น Opus 5.5 ราคา 4 ดอลลาร์ต่อล้าน token ขาเข้า และ 20 ดอลลาร์ต่อล้าน token ขาออก | ผู้ดูแลตั้งเพดานการใช้ระดับผู้ใช้และระดับองค์กรได้ |
| ChatGPT Business และ Enterprise | เครดิตสำหรับฟีเจอร์ขั้นสูง เช่น Deep Research, image generation และ Codex · Business ซื้อเครดิตเพิ่มได้ ใช้ได้ 12 เดือน | Enterprise แบบเครดิตเริ่มที่ No limit เจ้าของ workspace ต้องตั้งเพดานเอง |
| Microsoft Copilot | Copilot Credits ราคา 0.01 ดอลลาร์ต่อเครดิต หรือแพ็ก 25,000 เครดิต 200 ดอลลาร์ต่อเดือน | ตั้งนโยบายการใช้จ่ายใน admin center |
| Gemini API | คิดต่อล้าน token · Gemini 4 Argon ขาเข้า 2 เป็น 4 ดอลลาร์ และขาออก 10 เป็น 20 ดอลลาร์ ตั้งแต่ 1 ธ.ค. 2026 | ตั้งวงเงินในบัญชี billing |
ค่าใช้งานชั้นนี้โตตามการใช้จริง องค์กรที่อบรมแล้วคนใช้มากขึ้นจะเห็นตัวเลขนี้ขึ้นด้วย จึงควรตั้งเพดานตั้งแต่วันแรกและทบทวนทุกเดือน การประมาณต้นทุนต่องานของ agent ดูที่ต้นทุนสร้าง AI agent เอง
ปฏิทินราคาที่เปลี่ยน
| วันที่ | สิ่งที่เปลี่ยน |
|---|---|
| 1 ก.ค. 2026 | Microsoft 365 E3 จาก 36 เป็น 39 ดอลลาร์ และ E5 จาก 57 เป็น 60 ดอลลาร์ ลูกค้าเดิมได้ราคาใหม่เมื่อต่อสัญญา · Copilot และ Teams แบบแยกไม่อยู่ในรอบนี้ |
| 1 ธ.ค. 2026 | Gemini 4 Argon ผ่าน Gemini API ขึ้นราคาสองเท่า |
| 1 ม.ค. 2027 | Gemini 3.8 Flash ผ่าน Gemini API ขาเข้า 0.75 เป็น 1.50 ดอลลาร์ และขาออก 3.75 เป็น 7.50 ดอลลาร์ต่อล้าน token |
แม่แบบคำนวณต้นทุนสามปี
| บรรทัด | สูตร | ตัวอย่าง 100 คน |
|---|---|---|
| ค่าที่นั่ง | ราคาต่อคนต่อเดือน × จำนวนคน × 36 เดือน | Claude Team ที่นั่งมาตรฐาน 20 × 100 × 36 = 72,000 ดอลลาร์ |
| ไลเซนส์ฐานที่ต้องซื้อเพิ่ม | เฉพาะคนที่ยังไม่มีไลเซนส์ที่เข้าเกณฑ์ | ถ้าทุกคนมีแล้ว = 0 |
| ค่าใช้งานเกินโควตา | ประมาณจากการทดลองนำร่อง × 36 เดือน × 1.5 เผื่อการใช้ที่โตขึ้น | ใส่ตัวเลขจริงจากการนำร่อง |
| ส่วนต่างของแผน Enterprise | ถ้าต้องใช้ SCIM, audit log หรือ Compliance API | เทียบใบเสนอราคา Team กับ Enterprise |
| อบรมและดูแลระบบ | ค่าอบรมรุ่นแรก + ทบทวนรายปี + เวลาคนดูแลระบบ | ตามใบเสนอราคาผู้สอนและอัตรากำลังภายใน |
| ส่วนเผื่อราคาเปลี่ยน | ร้อยละที่องค์กรกำหนดสำหรับปีที่ 2 และ 3 | ระบุในสมมติฐาน |
ข้อสังเกตเรื่องรอบการจ่าย Claude Team และ ChatGPT Business ที่นั่งมาตรฐานราคา 20 ดอลลาร์แบบรายปีและ 25 ดอลลาร์แบบรายเดือน การจ่ายรายเดือนจึงแพงกว่า 25% แต่เหมาะกับช่วงนำร่องที่ยังไม่แน่ใจ (แม่แบบ PoC 30 วัน)
ต้นทุนที่ทำให้คุ้มหรือไม่คุ้ม
ค่าอบรมเป็นบรรทัดเล็กที่สุดในตาราง แต่มีผลกับความคุ้มมากที่สุด เพราะไลเซนส์ที่ไม่มีคนใช้คือต้นทุนเต็มจำนวนที่ไม่ได้อะไรกลับมา ค่าใช้จ่ายอบรมในองค์กรดูที่ค่าอบรม AI ในองค์กรและวิธีขอใบเสนอราคา และการวัดผลให้ผู้บริหารเห็นดูที่วัดผลการใช้ AI ในองค์กร ส่วนการซื้อไลเซนส์ในไทยดูที่ซื้อไลเซนส์ AI ในประเทศไทย
แหล่งอ้างอิง
- Claude pricing Anthropic
- Flexible pricing for the Enterprise, Edu, and Business plans OpenAI
- Microsoft 365 Pricing and Packaging Updates และ Microsoft Copilot enterprise pricing Microsoft · Pay-as-you-go meters Microsoft Learn
- Gemini API pricing Google
อ่านต่อ
ถ้าจะทำให้ไลเซนส์ที่ซื้อมาถูกใช้จริงทั้งองค์กร ดูรายละเอียดการอบรม AI ในองค์กร